Kraanwater temperatuur: hoe koud is water uit de kraan?
In januari krijg je er koude handen van, in augustus is het bijna lauw. De temperatuur van kraanwater verandert met de seizoenen, en dat heeft een simpele reden: de grond waar de waterleiding doorheen loopt. In dit artikel lees je hoe koud kraanwater is, hoe warm het mag worden en wat je doet als je het kouder wilt.
Kort antwoord
Koud kraanwater is in Nederland meestal 10 tot 15 graden. In de winter is het kouder, in de zomer warmer, omdat het water de temperatuur aanneemt van de bodem rond de leiding. Volgens de wet mag drinkwater aan de kraan niet warmer zijn dan 25 graden.
Geschreven door Tomas, oprichter van Water-zuivering · 4 jaar ervaring met waterzuivering · Bijgewerkt 12 november 2026
Hoe koud is kraanwater in de winter en de zomer?
Drinkwaterbedrijf Vitens houdt 10 à 15 graden aan als gewone temperatuur van koud kraanwater. Dat is een gemiddelde. Door het jaar heen schommelt het:
| Periode | Temperatuur kraanwater | Waarom |
|---|---|---|
| Winter | Het koudst, vaak onder de 10 °C | De bodem rond de leidingen is afgekoeld. Water uit rivieren en meren is in de winter ook koud. |
| Voorjaar en najaar | Rond 10 tot 15 °C | De bodem volgt de buitenlucht met een paar weken vertraging. |
| Zomer | Vaak 15 tot 20 °C | De bodem is opgewarmd, vooral onder straten en pleinen in de stad. |
| Hittegolf | Soms tot rond de 25 °C | Dit komt nu af en toe voor op warme plekken in het leidingnet. 25 °C is de wettelijke grens. |
De getallen zijn een indicatie en verschillen per regio en zelfs per straat. Wil je het precies weten? Laat de kraan een halve minuut lopen en houd er een keukenthermometer onder.
Wat bepaalt de temperatuur van kraanwater?
Waterbedrijven koelen of verwarmen het water niet. Ze hebben er ook weinig invloed op, schrijft wateronderzoeksinstituut KWR. De temperatuur waarmee het water bij jou uit de kraan komt, is het resultaat van de hele reis van bron tot kraan:
De bron
Grondwater komt van diep en heeft het hele jaar ongeveer dezelfde temperatuur. Water uit rivieren en meren is in de winter koud en in de zomer warm.
De bodem rond de leiding
Waterleidingen liggen ongeveer 1 meter diep. Onderweg neemt het water de temperatuur van de bodem aan. Dat is de belangrijkste factor.
Stad of groen
Onder asfalt en tegels wordt de bodem veel warmer dan onder gras en struiken. In een groene wijk is het kraanwater in de zomer koeler dan in het stadscentrum.
Hoe ver je van de bron woont
Dicht bij het pompstation zijn de leidingen dik en stroomt het water snel. Verder weg worden de leidingen smaller, staat het water langer stil en warmt het meer op.
De leidingen in je huis
Het laatste stukje telt ook mee. Water dat een nacht in de leidingen in huis heeft gestaan, is op kamertemperatuur. Daarom is het eerste water uit de kraan lauw.

Hoe warm mag kraanwater worden? De grens van 25 graden
Voor koud drinkwater geldt in Nederland een wettelijke grens: aan de kraan mag het niet warmer zijn dan 25 °C. Die grens is er niet voor de smaak, maar voor de veiligheid. Boven de 25 graden neemt de kans toe dat bacteriën zoals legionella gaan groeien. Hoe dat werkt en wat je er thuis aan doet, lees je in legionella voorkomen.
Op dit moment komt het water alleen af en toe in de buurt van die grens, tijdens een hittegolf en op warme plekken in het leidingnet. KWR noemt die plekken hotspots: leidingen die in de volle zon liggen, onder asfalt of vlak bij een warmtebron zoals een warmtenet.
Wordt kraanwater warmer door het klimaat?
Ja, en waterbedrijven houden daar rekening mee. Warmere zomers betekenen een warmere bodem. Daar komt bij dat de ondergrond steeds voller raakt met stroomkabels en warmtenetten, die ook warmte afgeven. Volgens KWR is te warm drinkwater nu hooguit een incident, maar kan dat rond 2050 een aantal weken per jaar worden als er niets gebeurt.
Drinkwaterbedrijf PWN heeft dat voor Noord-Holland doorgerekend. Zonder maatregelen wordt daar in de toekomst in 12 procent van de leidingen de 25 graden overschreden. Oplossingen zijn er ook: leidingen dieper leggen, meer groen boven de leidingen, afstand houden tot warmtenetten of de warmte uit het water halen en opnieuw gebruiken. Opvallend genoeg helpt een groene straat dus ook voor je drinkwater.
Waarom is het eerste water uit de kraan lauw?
Het water dat als eerste uit de kraan komt, heeft in de leidingen in je huis gestaan. Die lopen door verwarmde ruimtes, soms vlak langs de cv-leiding of de vloerverwarming. Na een nacht of een werkdag is dat water op kamertemperatuur. Laat de kraan lopen tot het water duidelijk kouder aanvoelt. Dan heb je vers water uit de leiding onder de straat.
Dat even laten lopen is ook om een andere reden verstandig. Water dat lang in de leiding heeft gestaan, kan wat metaal uit kranen en leidingen hebben opgenomen. Vooral in oude huizen is dat iets om op te letten. Meer daarover lees je in loden leidingen. Het eerste water kun je opvangen voor de planten.
En warm water: hoe heet komt het uit de kraan?
Warm water is een ander verhaal. Dat komt uit je boiler of combiketel. Het RIVM adviseert om die op minstens 60 graden te zetten, omdat legionella boven die temperatuur doodgaat. Warm water is bedoeld om mee te wassen en te douchen. Om te drinken en te koken gebruik je koud water uit de kraan en verwarm je dat zelf. Waarom dat zo is, staat in is kraanwater veilig?
Waarom voelt water van 20 graden zo koud?
In een kamer van 20 graden zit je prima, maar water van 20 graden voelt fris tot koud. Het verschil zit in hoe snel warmte wegstroomt. Je huid is ongeveer 32 graden. Water voert warmte ruim twintig keer sneller af dan lucht. Je hand verliest in water dus veel sneller warmte, en dat voelt als kou. Daarom voelt kraanwater van 12 graden in de winter ijskoud, terwijl het ruim boven het vriespunt is.
Kouder kraanwater in de zomer: wat werkt?
Laat de kraan even lopen
Een paar tellen is meestal genoeg om het lauwe water uit de leidingen in huis kwijt te raken. Vang het op in een gieter.
Kan in de koelkast
Een afgedekte kan kraanwater blijft in de koelkast 3 dagen tot een week goed en is altijd koud.
IJsblokjes of een bevroren fles
Vul een fles voor driekwart, vries hem in en vul hem bij met kraanwater. Zo heb je de hele dag koud water mee.
Een koelunit of waterkoeler
Wil je echt gekoeld water uit een kraan, dan heb je een toestel met koeling nodig. Dat is een aparte aanschaf.
Wil je altijd direct gefilterd water uit een eigen kraan, bekijk dan de waterfilter kraan. Hoe lang je water in de koelkast kunt laten staan, lees je in kraanwater bewaren. De verschillende manieren om thuis gekoeld water te tappen staan naast elkaar in waterkoeler thuis.
Koelt een waterfilter het water?
Nee. Een waterfilter verandert de temperatuur niet. Ook ons osmosesysteem levert gefilterd water op de temperatuur waarmee het uit de leiding komt. Het is geen koeler en het maakt ook geen warm of kokend water. Wat het wel doet: kalk, PFAS, medicijnresten en microplastics tegenhouden in het water dat je drinkt.
Veelgestelde vragen over de temperatuur van kraanwater
Hoe koud is kraanwater?
Koud kraanwater is in Nederland meestal tussen de 10 en 15 graden. In de winter is het kouder, in de zomer warmer. De temperatuur hangt vooral af van de bodem waar de waterleiding doorheen loopt.
Hoe warm mag kraanwater maximaal zijn?
Koud drinkwater mag aan de kraan volgens de wet niet warmer zijn dan 25 graden. Boven die temperatuur neemt de kans op groei van bacteriën zoals legionella toe.
Waarom is kraanwater in de zomer warmer?
Omdat de bodem opwarmt. Waterleidingen liggen ongeveer een meter diep, en het water neemt onderweg de temperatuur van de grond aan. Onder asfalt en in de volle zon wordt de bodem het warmst.
Waarom is het eerste water uit de kraan lauw?
Dat water heeft een tijd stilgestaan in de leidingen in je huis en is daar op kamertemperatuur gekomen. Laat de kraan een paar tellen lopen tot het water koud aanvoelt. Dan komt het vers uit de leiding onder de straat.
Hoe warm is warm water uit de kraan?
Dat hangt af van je boiler of combiketel. Het advies is om die op minstens 60 graden te zetten, zodat legionella geen kans krijgt. Uit de kraan komt het water dan iets koeler, omdat het onderweg afkoelt.
Waarom voelt water van 20 graden koud aan?
Water voert warmte veel sneller af dan lucht. Je huid is ongeveer 32 graden. Lucht van 20 graden neemt maar langzaam warmte op, water van 20 graden doet dat veel sneller. Daardoor voelt het water kouder, terwijl de temperatuur gelijk is.
Is lauw kraanwater in de zomer nog veilig om te drinken?
Ja. Zolang het water onder de 25 graden blijft, voldoet het aan de wet, en waterbedrijven controleren daarop. Laat de kraan na een warme dag even lopen. Dan krijg je vers en koeler water.
Hoe krijg ik koud water uit de kraan in de zomer?
Laat de kraan even lopen en vang het eerste water op voor de planten. Zet een afgedekte kan water in de koelkast. Wil je altijd gekoeld water uit de kraan, dan heb je een koelunit nodig. Een gewoon waterfilter koelt niet.
Weet je ook hoe hard jouw kraanwater is?
Vul je postcode en huisnummer in en zie direct de waterhardheid op jouw adres.
Doe de waterhardheid check